Posts tonen met het label duurzaamheid. Alle posts tonen
Posts tonen met het label duurzaamheid. Alle posts tonen

dinsdag 7 oktober 2014

Modeprognose: Future Paradigm

De vrouw kijkt met argusogen naar de keuzes die gemaakt worden op zowel landelijke als wereldschaal. Geloven in de politiek en de kerk doet zij steeds minder. De financiële crisis kan niet in één keer opgelost worden, dus laat zij het maar gewoon aan zich voorbij gaan en focust zich meer op zichzelf.

Uiteindelijk gaat er toch om dat zij zelf een stabiele basis heeft en hier vanuit ontstaat de mogelijkheid om anderen te helpen.

De volledige prognose is gepubliceerd in het retailvakblad Vrouwenmode. Lees verder (.pdf)

>>> Armoede onder jongeren groeit

woensdag 27 november 2013

Eerlijkwinkelen route Hoorn bij pop-up store 'Géén dertien in een dozijn'

Fair trade, biologische, tweedehands en eerlijk overig zijn de vier peilers op de Eerlijkwinkelen routekaart. Sinds eind september heeft de gemeente Hoorn deze uitvouwbare kaart op creditkaartformaat. De 33ste stad in Nederland. Nú ook verkrijgbaar bij pop-up store 'Géén 13 in een dozijn' op Kleine Noord 47-49 tot en met 31 december. 

Vierentwintig ondernemers, die verantwoorde producten verkopen, zijn binnen drie maanden op de kaart gezet. Een initiatief dat aandacht verdient, want duurzaamheid is belangrijk. U weet toch wel, dat in niet-biologische producten veel meer pesticide zit, waardoor kans op kanker en onvruchtbaarheid vergroot en dat fair trade certificeringen bestaan, om mensen een leefbaar loon te geven?

Aftrap Eerlijkwinkelen route Hoorn. Foto: Liesbeth Verhart


Dus heeft u eigenlijk al een Eerlijkwinkelen routekaart in handen? De route kunt u vinden bij onderstaande deelnemers en de pop-up store. Routedeelnemer Pascal Stroet van Blooms.nu nam het initiatief voor het opzetten van deze tijdelijke winkel. Op Kleine Noord vindt u het werk van negen verschillende ontwerpers en van de meesterbloemist zelf natuurlijk. Ook routedeelnemer Pini Piru verkoopt op deze locatie stijlvolle fair trade en organic katoenen T-shirts en kussens met print.

Doe ook uw kerstaankopen bij 'Géén 13 in een dozijn'. Bijvoorbeeld de kaarsen uit de Amsterdamse winkel Fair+Fair. Gewoon een stukje 'eerlijker winkelen'. De pop-up store is geopend van donderdag tot en met zaterdag van 10.00 tot 18.00 uur, tot en met 31 december. Neem gelijk de Eerlijkwinkelen route mee!

Routedeelnemers
De vierentwintig deelnemers zijn Bagels&Beans, Bonte Boeken, Blooms.nu, Brasserie Buiten, Burgers, Care Center, De Culinaire Slagerij, EDO groente en fruit, Het Bakkersatelier, Leescafé Centrale Bibliotheek Hoorn, Loft der Zotheid, Moby-bo, Pini Piru, Rich & Millbrook - De Kookwinkel, Schoonheidssalon Refreshed, 't Fust, 't Glop, Tally-ho, TilleMANs, Turf Hoorn, Uit-De-Kast, Verrukkelijk Organic, Wereldwinkel en Wondermooi.

Géén dertien in een dozijn - Blooms.nu


De Eerlijkwinkelen routes worden sinds 2010 geïnitieerd door de Stichting Eerlijk Winkelen. De werkgroep Fairtrade Hoorn is gevraagd door de organisatie MVO Loont om een Eerlijkwinkelen route in Hoorn uit te zetten.


>>> Download route

dinsdag 4 juni 2013

‘Shift Happens’: een bio-based economy

Trendwatcher Adjiedj Bakas voorspelde op de eerste dag van de Ondernemers 2-Daagse van HDC media in Uitgeest hoe ondernemers uit de crisis konden komen of hier eigenlijk ver vandaan kunnen blijven. De toekomst: een ‘bio-based economy’.



Lees het verslag hier op de website van Duurzaam Ondernemen in Noordwest-Holland.

dinsdag 5 maart 2013

Wereldbeeld Lagerfeld voor Chanel slechts show

Een show op wereldformaat bij Chanel. Ontwerper Karl Lagerfeld gebruikt grof geschut voor de presentatie van de herfstcollectie 2013. Een enorme wereldbol op de catwalk en een show met ‘Globalisation’ als thema. Conceptueel sterk, maar met een luchtje.

Concepten kunnen van betekenis zijn, omdat het om de achterliggende gedachte gaat. In het geval van Chanel spreken we van gebakken lucht. Zeker als we kijken naar de show voor de lente/zomer 2013. Een catwalk gesierd met draaiende windmolens zonder wind en zonnepanelen wachtend op de zon...


Spring/summer 2013

Een concept voor de vorm, want hoe dan ook bewerkstelligt Lagerfeld voor Chanel op het gebied van 'planet, people en profit' helemaal niets. Voorlopig heeft het merk bij Rank a Brand, een internationaal opererend platform dat merken onder de loep neemt, nog geen enkel duurzaam criterium gehaald. Het luxemerk, dat baadt in het geld voor mogelijke verbeteringen, scoort 0 uit 22.

Dat de kleding van luxemerken soms levenslang meegaat, betekent niet dat we over milieuvriendelijke kleren spreken. Integendeel. De vervuilende textielbewerkingen in de industrie zijn nog altijd om te huilen. Greenpeace deed onderzoek. Een Detox campagne was het resultaat, waardoor enkele merken en ketens beloven hun leven te beteren.


Detox campaign background

Mogelijk zijn er plannen omtrent duurzaamheid bij Chanel, maar in principe hebben we het tot dusver over een sterk conceptuele uitdrukking, waarbij de toepassing achterblijft. Grappig genoeg, want op de kunstacademie kom je hier niet mee weg. De man mag dus wel uitkijken dat hij zijn vingers niet brandt. Deze catwalks kosten namelijk nog altijd meer energie dan het oplevert.

Es ist nicht so schön herr Lagerfeld.

woensdag 21 november 2012

Journalistieke vrijheid houdt stichting Fairtrade Max Havelaar scherp

Helpen Eerlijke handel
De wereld stond op zijn kop. De stichting Max Havelaar, die staat voor eerlijke verloning, zou oneerlijke praktijken beoefenen in Afrika.

Voor degenen die het hebben gemist. Cacaoboeren aangesloten bij drie coöperaties zijn ontevreden over hun inkomsten en blijken niet goed geïnformeerd, onderzochten Afrikaanse journalisten. Eén van de plantages was van Max Havelaar de andere van UTZ Certified. De bijeenkomst van Fairtrade Gemeenten Nederland en stichting Max Havelaar zorgde voor enige opheldering over de kritische uiting van deze onderzoeksjournalisten over de coöperaties.

Minimumprijs
Een ding is zeker, de verloning aan de boeren(coöperaties) gaat in ieder geval gepaard met een minimumprijs voor de geleverde cacao. Zodra prijsschommelingen ontstaan in de markt, door speculanten of slechte oogsten, zijn de boeren gegarandeerd van een goede prijs over hun product. ,,Sinds 2010 stijgt deze berekende prijs, doordat de lasten stijgen. Deze minimumprijs wordt berekend aan de hand van de productiekosten en met behulp van de literatuur’’, aldus manager ontwikkelingswerk Fenny Eshuis van Max Havelaar.
Je kunt je natuurlijk nog wel afvragen of de hoogte van de prijs genoeg is voor een leefbaar loon voor de boeren én werknemers.

Premie
Hoe het ook zij, zodra de marktprijs hoger komt te liggen dan de minimumprijs, gaat een premie van kracht die de boer zou moet verdelen over de werknemers. Zie het als winst en winstdeling. Dit extra voordeel is bedoeld voor investeringen, waar de hele gemeenschap van hoort te profiteren, waardoor kinderen bijvoorbeeld naar school kunnen of waarvan een waterpomp aangelegd kan worden in het dorp.

Uit gesprek met Max Havelaar en de betreffende onderzoeksjournalisten uit Afrika moet nog blijken of de coöperaties de premie heeft verdeeld.

Fairtrade
Er waren nogal wat onduidelijkheden. Boeren bleken niet voldoende te weten over het keurmerk Fairtrade van Max Havelaar en dit certificaat zelfs niet te kennen. Ook viel in principe één van de drie cacaoplantages waarover geschreven is onder Max Havelaar. Twee vielen onder UTZ Certified. Dus waarom ligt UTZ niet onder vuur? Hun eisen schijnen zelfs minder streng te zijn.
Blijkt over het algemeen uit onderzoek en controles dat coöperaties de eisen van Fairtrade Max Havelaar niet doorvoeren, kunnen deze organisaties worden afgestoten. Niet dat de werknemers van de boeren hiermee geholpen zijn, maar het geeft in ieder geval aan dat er wel degelijk regelgeving is.

Journalistieke macht
Als journalist kan ik mij enige frustratie bij de Afrikaanse journalisten voorstellen. Juist omdat Afrika in veel opzichten zo armzalig is en vooral omdat de situatie volgens enkele boeren binnen de coöperaties niet goed lijkt, hoewel keurmerken gelden. En dat is jammer en om die reden respecteer ik de kritiek van deze journalisten, zodat de huidige problemen kunnen worden opgelost en toekomstige worden voorkomen, want wie weet, is de koffie ook wel niet zo zuiver.. Een mens kan niet kritisch genoeg zijn in deze wereld.

De Max Havelaar certificering, een investering voor diegenen die dit label voeren, garandeert een minimumprijs, premies bij hogere marktprijzen, het beschermen van de lokale omgeving, duurzaam management voor de boerderij en beschermt werknemersrechten volgens International Labour Organisation waarden. 

vrijdag 9 november 2012

Visie op wol ondergesneeuwd door design

'Is dit nou mode', denk ik, terwijl ik het totaal bekijk tijdens de opening van de Campaign for Wool in Hôtel Droog in Amsterdam. Er ontbreekt een visie en dat binnen, een verzameling van 21 vooraanstaande Nederlandse ontwerpers. Als een visie alleen om ontwerpen draait, dan is toekomst van de mode ver te zoeken.

Begrijp mij niet verkeerd. De meeste ontwerpen waren werkelijk mooi, zoals van Jan Taminiau en youasme measyou. Toch had het totaal een licht academisch gehalte. Aangeklede paspoppen met een designjasje en weinig concept. Alleen de achtergrond van de ontwerper uitgelicht bij het werk en vernoemd in een daarentegen wel strak vormgegeven boekje. Maar waar de visie op wol van de ontwerpers nu over ging?

Winde Rienstra

Experimenten met het garen, enkele interessante breitechnieken, maar een innoverende modeontwerper kan toch ook zijn eigen stoffen ontwikkelen? En ja natuurlijk kost dit tijd. De keuze lijkt niet verder te zijn gegaan dan gewone stoffen van wol of - de te kunnen gebruiken - biologische of biodynamische wol.

youasme measyou

Een kledingstuk zou in de basis mooi moeten zijn. Hoewel wol een natuurlijk materiaal is, stond deze net als katoen, bekend als schadelijk en dieronvriendelijk. Schapen die tot over de oren in de bestrijdingsmiddelen werden gedoopt en geschoren tot bloedens toe. Ontwerper Winde Rienstra leek hier over na te hebben gedacht, want zij noemt als enige duurzaamheid als belangrijke waarde in haar werk.

Jan Taminiau

Hoewel de insteek van de uit Engeland overgewaaide Campaign for Wool is: 'natuurlijke wol' en het duurzame gebruik door de kwaliteit ervan, zie, lees en hoor je niets over duurzame waarden. Duurzame ontwikkeling begint bij textiel. De wolindustrie, die met name in Australië huist, lijkt dit enigszins begrepen te hebben, maar ook hier is onduidelijk hoever de waarden gaan.

Hyun Yeu

Om vervolgens bij de textielveredeling, zoals het wassen, bleken, afkoken en ontsterken (verwijderen van pap gebruikt voor weven) en het coaten aan te komen. Tijd voor innovatie dus, zodat met betere materialen gewerkt kan worden, om vooral het designgehalte van de ontwerpers up-to-date te houden.

woensdag 7 november 2012

Project HOPE uitgesproken toekomstmuziek

Begin september alweer, presenteerde modeontwerper Antoine Peters een serie foto’s en een korte film. Peters zijn werk werd bestempeld met: ‘op studenten niveau een serie foto’s neergehangen’. 

,,Oh, waarom niet een tussenfase laten zien. Een vormstudie?’’, reageer ik. ,,Antoine doet dat wel vaker hoor.’’ ,,Hij doet er al een tijdje over. Nu moet het toch echt met iets komen’’, zegt een niet nader te benoemen journalist. ,,Ik vind het wel van lef getuigen, op de een of andere manier’’, zeg ik. ,,Helemaal niet’’, krijg ik als reactie. ,,Als iemand zegt dat diegene het wil maken en wil gaan verkopen, dan moet hij dat ook doen.’’


De fantasiefiguur is overgoten met ruwe olie en in de olie zijn symbolen te ontdekken afkomstig uit verschillende religies en populaire cultuur. 

Ik vind het een uitgesproken reactie. De huidige mode gaat snel, te snel misschien wel. Ik merkte, dat ik tegen een denkwijze aanbotste, die volledig indruiste met de mijne. Antoine’s Project Hope paste naar mijn mening juist bij de ontwikkelingen van de maatschappij en de ontwikkelingen in de mode. Gericht op het feit dat er een verandering moet plaatsvinden, omtrent duurzaamheid. Allerlei vragen drongen zich aan me op, maar de persoon in kwestie, drong zich alweer in de massa.

Ik zou niet weten waarom iemand moet voldoen aan een opgelegd idee. In het geval van de mode betekent dit zes maanden vooruit financieren, minimaal .. afzetpunten en twee of meer catwalkshows per jaar. Hobbel je dus op je eigen tempo of ga je mee met de verwachtingen van de maatschappij? Om deze discussie ergens aan op te hangen: where slow fashion meets fast fashion.

Peters onderzoekt de relatie tussen kapitalisme, macht, geloof en natuur zonder een oordeel te vellen. Het doel is om verbanden te leggen en aan te zetten tot dialoog.

Danser: Alexe Jansen
Fotograaf: Marc Deurloo
Film: Oscar Verpoort

Project HOPE SS2013

dinsdag 16 oktober 2012

Voedselschaarste vs verloren voedsel

In 2013 wordt een voedselcrisis voorspeld, door slechte of mislukte oogsten van mais en soja, schreef Agripress.be op 19 juli 2012 en Volkskrant.nl op 14 oktober 2012.

Een voedselcrisis wereldwijd en dat terwijl meer dan 40% van het voedsel verloren gaat tussen ploeg en bord, zo vermeldt Taste the Waste.  Is van crisis of schaarste wel sprake?

Get Microsoft Silverlight
Bekijk de video in andere formaten.

Taste the Waste, zaterdag 16 oktober 2012

Stel dat het deel, wat overblijft in de supermarkt, op tijd wordt overgevlogen naar derde wereldlanden of ingecalculeerd, genoeg geconserveerd in de fabriek en wordt geleverd aan mensen in hongersnoodgebieden. Dan is een groot deel van de voedselschaarste spontaan opgelost.

Ik pleit voor een andere verdeling in de industrie zonder verspilling. Youth Food Movement houdt zich hiermee bezig. Sluit je aan, of laat je informeren.

dinsdag 10 april 2012

Winkelier komt niet uit onder MVO


De drie brancheverenigingen mode- en textiel, waaronder CBW-Mitex en Modint richten zich samen op een MVO-beleid voor retail en industrie. Dat geeft de noodzaak aan voor het verbeteren van milieu en maatschappelijke kwesties. MVO is niet een trend die overwaait, maar de realiteit.
Belangrijk is dat de winkelier inziet dat het gaat om langetermijn groei, waardoor de winkelier bijdraagt aan een duurzame, stabiele economie. Verkoop gaat niet alleen om het product, maar vooral het contact met de klant, waarmee een duurzame relatie moet worden opgebouwd.


Voor Indemode.nu schreef ik om die reden een serie van vier blogs over mode en maatschappelijk verantwoord ondernemen, om een handreiking te geven aan winkeliers (en merken):

maandag 14 november 2011

Basiszorg voor economische groei

De drempel om voor zorg te kiezen bij lichamelijke en psychische ongemakken wordt steeds hoger. Er wordt gesneden in het basispakket en het eigen risico wordt telkens verhoogd, terwijl voor een economische groei een gezonde burger nodig is.

Een fulltime werkende burger levert ongeveer drievierde van zijn week aan arbeid in. Gezonde druk is goed, toch heeft werken automatisch invloed op de gezondheid, omdat het geestelijke en fysieke arbeid kost. Werken, en niet alleen in tijden van stress, brengt automatisch lichamelijke en psychische druk mee, die zich zou kunnen vastzetten in het lichaam.

Doordat de zorgkosten omhoog gaan, is de drempel hoger om tot zorg over te gaan. De psychologische zorg (behalve een klein deel bij GGZ) en de fysiotherapeutische zorg zitten niet eens in het basispakket, terwijl het voor de werkende mens de belangrijkste zorg is. Een basisverzekering en het eigen risico zijn verplicht, maar dan mag je hier toch ook iets voor terugverwachten? Nee zorgverzekeraars verhogen de premies en het eigen risico. Daarnaast worden de vergoedingen uit de zorgpakketten worden steeds kleiner.

En dit terwijl juist de basiszorg van belang is, als de overheid wil dat de burger gezond blijft. Goede zorg draagt bij aan de economie. Zorg schept ruimte om fysieke en psychische spanning te verminderen ofwel te genezen, waardoor de mens weerbaarder wordt en spanning beter kan verdragen. Het ziekteverzuim (en allicht de werkeloosheid) neemt vanzelfsprekend op termijn af.

Copyright © Yildiz Celie

donderdag 22 september 2011

Een klein manifest: bedonderen

Als journalist duurzaamheid en mode streef ik een ideaalbeeld na. Dit beeld gaat over geloof in nieuwe waarden en een nieuw moraal, omdat ik vind dat de huidige maatschappij een redelijk moraal en evenwicht tussen ‘people, planet en profit’ mist.

Terwijl de naoorlogse generaties genoegdoening vonden in werken en consumeren, doorzagen de hippy- en punkgeneraties de problemen van een kapitalistische maatschappij. En inderdaad, gaandeweg eist een overvloed aan kleding- en voedselproducties zijn tol van mens en milieu. Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) staat mede hierdoor hoog op de vele agenda’s. Toch lijkt MVO als stroop, die aankleeft bij bedrijven.

Een handjevol bedrijven buit niet alleen producenten in ontwikkelingslanden uit, ook laat het op grote schaal milieuonvriendelijk produceren. En laat de consument zich bedonderen. De industrie misleidt om verkoop te bevorderen. Zij levert producten van een slechte kwaliteit, zoals voedsel met weinig voedingswaarde en veel toevoegingen met schadelijke effecten. Is het niet vreemd dat kinderen na het eten van snoep hyperactief zijn of futloos na een zak chips? Zelfs een grote groep specialisten ziet een verband tussen ongezonde Westerse voeding en kanker.

Stoutweg winst genereren, past niet meer in de huidige maatschappij. Het wordt tijd dat bedrijven MVO goedweg als een ronkende motor voor de toekomst zien en streven naar een gezonde maatschappij voor hun eigen kinderen en de generaties na hen.

Copyright © Yildiz Celie

woensdag 27 juli 2011

Zeeman weet niet wat haute couture en ketenverantwoordelijkheid is

In Het Parool werd aandacht besteed aan de marketingstunt van Zeeman tijdens Amsterdam Fashion Week. Sommige uitspraken daarin stoorden mij ontzettend.

“Merken zijn lucht”, zegt het concern. Een duidelijk statement, want een merk is ook maar een merk en mode is tegenwoordig voor iedereen bereikbaar door goedkope productiemogelijkheden.

Maar bij dat laatste ligt nu juist het probleem. Met de redenering van ‘Mensen moeten mode niet zo serieus nemen. Het is niet alsof we met ons werk levens redden’ gaat Zeemanstyliste Beatrice Holly dan ook voorbij aan de ketenverantwoordelijkheid van onder andere Zeeman, maar ook van bijvoorbeeld H&M en C&A. Want de meeste ketens produceren in de lagelonenlanden, waar fabrieksarbeiders meestal worden onderbetaald en meer dan twaalf uur op een dag werken.

En wat betreft de persaandacht die het pr-bureau dacht te creëren door met grootse termen als haute couture en prêt-à-porter te strooien: dit zijn termen die tegenwoordig ook in Nederland worden onderwezen in fashion theory, termen die niet zomaar vrijelijk mogen worden gebruikt. De term haute couture gaat voor de Zeemancollecties in geen geval op, want dit beoordeelt de Chambre Syndicale in Parijs wel. De term haute couture betekent vakkundig, op maat en vaak handgemaakt. De enige toegelaten Nederlandse haute couture-ontwerper is Iris van Herpen, dankzij haar FW2011-collectie. Prêt-à-porter oftewel ready-to-wear zijn de eenvoudigere en betaalbaardere versies geïnspireerd op de haute couture-collecties.

De catwalkshow van Zeeman onder de merknaam Frank had geen haute couture of prêt-à-porter in zich. Dit bedrijf showde gewoon een opgeleukt massaproduct. En met het oog op de toekomst hoop ik echt dat zulke ketens tijdens de productiefase verantwoordelijkheid op zich nemen ten opzichte van mens en milieu.

Dit artikel is gepubliceerd in Parool op zaterdag 23 juli in de rubriek 'Het Laatste Woord' op p43.

donderdag 21 juli 2011

Toekomst van Hoornse polder duurzaam ondernemen

HOORN - "De tijd van 'grijze sokken' is voorbij. Deze heeft plaatsgemaakt voor de stropdas”, opende organisator en moderator Jan Vriend 8 juli bij de bijeenkomst 'West-Friesland voorop in Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen' (MVO). Dit werd georganiseerd door Gemeente Hoorn en Rotaryclub Hoorn De Compagnie in de Noorderkerk.

Het programma gevuld met een reeks inspirerende sprekers, zoals oud-staatssecretaris van Economische Zaken Anneke van Dok, initiatiefneemster op het gebied van MVO, wethouder Peter Westerberg (D66) over Hoorn als Millenniumgemeente en Jan Rotmans, voorzitter stichting Urgenda. Jan Rotmans drukte de ondernemers op de borst: “Wie nu niet kiest voor MVO, heeft over 15 jaar geen bestaansrecht meer.” Een hard feit, want duurzaamheid zal als motor voor de economie moeten gaan dienen.


En de mogelijkheden, de informatie en de hulp zijn er. De ISO 26000 norm, die elk bedrijf kan doorvoeren, gericht op onder andere mensenrechten, milieu en maatschappelijke betrokkenheid. Maar ook de mogelijkheid tot aansluiting bij de campagne van werkgroep Fairtrade gemeente Hoorn, ter bevordering van de verkoop van eerlijke producten en het toepassen van een MVO beleid. Doelgericht, om in de nabije toekomst Gemeente Hoorn als Fairtrade gemeente te kunnen uitroepen.

Om te bewijzen dat juist met duurzaam ondernemen winst haalbaar is, presenteerden ruim 22 bedrijven binnen de sector wonen, werk en voeding hun initiatieven. Dit varieerde van eerlijke kleding tot fairtrade en MVO gecertificeerde bedden van Lavital tot verantwoord drukwerk en informatie over duurzaam bouwen, zonne-energie en de bouw van een ecologisch zeilschip, de Ecoliner, waarin men kan investeren.

Door 50.000 MKB’ers en ZZP’ers uit Noord Holland te verbinden, kunnen mooie duurzame initiatieven ontstaan. Een goede reden voor oprichten van een innovatienetwerk: ‘Toekomst in de Kop' ofwel ‘Polderhub’, een initiatief van Urgenda en Meneer de Leeuw, gesponsord door de provincie Noord Holland. Kijk voor meer informatie op www.mvonederland.nl.

Beeld: lavital.nl

Dit verslag is gepubliceerd in de weekkrant Hoorn deze Week

maandag 18 juli 2011

Tweede editie The Green Fashion Competition van start

Biodiversiteit, ‘People, Planet en Profit’, MVO en duurzaamheid. Allemaal termen waarmee de strijd tegen slechte sociale omstandigheden en grote milieuschade bij kledingproductie wordt aangeduid. Om de waarde van biodiversiteit voor de samenleving te benadrukken en om de overgang naar een duurzame (mode)economie te stimuleren, organiseert de Amsterdam Fashion Week (AIFW) voor de tweede keer de Green Fashion Competition samen met het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV). Christiaan Maas van OAT Shoes en Lonneke Engel gaven afgelopen zaterdag de aftrap voor de tweede editie van de duurzame modewedstrijd. Tot 30 september 2011 kan iedereen met een visie op 'de toekomst van de mode' zich als individu of als team inschrijven.

Als deelnemer ontwerp je drie outfits en schrijf je een businessplan waarin je uitlegt hoe jouw ideeën bijdragen aan het behoud van biodiversiteit. De finale vindt plaats tijdens de 16e editie van AIFW in januari 2012. Anders dan bij de eerste editie, is de wedstrijd nu verdeeld in twee categorieën. De eerste categorie is bedoeld voor modeondernemers die op dit moment al werkzaam zijn in de mode-industrie en die hun bedrijf (internationaal) naar een hoger plan willen tillen. De eerste prijs in deze categorie is 25.000 euro. De tweede categorie is voor jonge en startende modecreatieven die bezig zijn een onderneming op te zetten en kans willen maken op een prijs van 15.000 euro.

Lonneke Engel in duurzaam label Twin Couture

De verwachtingen waren hoog gespannen tijdens de vernissage van The Green Fashion Competition. Bezoekers werden naar een donker machinegebouw geleid, waar aan het plafond een grote installatie hing van OAT schoenen, de tweede prijswinnaar van de eerste editie. Ondanks dat in het donker nog niet zoveel te zien was, was de installatie van Roosmarijn Vergouw indrukwekkend. Aan de muur waren vier ingeverfde, lekker ruikende lederen lappen te onderscheiden met daarvoor de vier nieuwe modellen. Na een korte videopresentatie van de nieuwe sneakermodellen werd het startsein gegeven voor de inschrijvingen van de volgende Green Fashion Competition door ambassadrice Lonneke Engel, oprichtster van Organiceyourlife.com.

De vier winnende sneakermodellen van de Virgin Collectie van OAT zijn voor de nieuwe Limited Skin Collectie elk uitgevoerd in een kleur van het biologisch afbreekbaar leder. Het gecertificeerde ‘cradle to cradle’ leer is ontwikkeld in samenwerking met Hulshoff Leer. Dirk-Jan Oudshoorn, mede-oprichter het schoenenmerk, lichtte toe: “In de provincie Gelderland konden we subsidie krijgen voor de ontwikkeling van bio-based producten. We zagen in Hulshoff Leer een geschikte partner en toen hebben wij samen een aanvraag ingediend voor de ontwikkeling van ‘sustainable’ leer.” De bedrijven maken gebruik van het restproduct uit de vleesindustrie uit Duitsland en Nederland. Hierbij kan men (nog) niet aanduiden of het leer biologisch is.


Na het winnen van de tweede prijs bij de eerste editie van The Green Fashion Competition is OAT shoes in korte tijd erg succesvol geworden. Het duurzame schoenenlabel verkocht in een half jaar tijd via de webshop aan vijftien Europese landen en het merk verkoopt momenteel in twaalf winkels in Duitsland, België, Spanje en Nederland. De nieuwe collectie is de kleuren rood, bruin, blauw en groen uitgevoerd. Er zijn van deze Limited Skin Collection in totaal slechts 340 items geproduceerd. De productie hiervan vindt in Bulgarije plaats. OAT Shoes zit ook aan tafel met ArtEZ om in oktober/ november workshops te verzorgen.

Er was ook nog wat gemopper na de korte presentatie. Want waarom was er geen show van eerste prijswinaar Elsien Gringhuis? En waarom vertelde men niet meer over het proces achter het biodregradable leer? Elsien Gringhuis zullen we in ieder geval in een later stadium van de wedstijd terugzien. De organisatie van The Green Fashion Competition toonde ook nog een videocompilatie van de vijf principes ‘to sustain fashion’, maar hiervoor was de setting niet echt geschikt, want deze was slecht te volgen.

Dit artikel is gepubliceerd op Fashionunited.nl.

Foto's: Peter Stigter

vrijdag 8 juli 2011

Luxe-industrie: duurzaamheid aan zijden draadje

Duurzaamheid. Dat is toch gesneden koek? Groen en eerlijk, gericht op een beter leefmilieu voor mens en dier. Hoe eerlijk en duurzaam zijn de fashionable shirtjes van H&M en de kleding van bijvoorbeeld luxemerken als Prada geproduceerd? Los van fair trade en ecologisch zitten hier haken en ogen aan, en dit geldt niet alleen voor de mode-industrie! Duurzaamheid gaat namelijk over de kwaliteit.

Houdbaarheid
Elektrische apparaten en auto’s zijn duurzame producten, alleen niet meer zo duurzaam als vroeger. De levensduur van een goede wasmachine was vroeger 25 jaar en is achteruit gehold naar 5 tot 15 jaar. Dat is natuurlijk niet alleen bij wasmachines het geval. Juist binnen de confectie-industrie zijn de meeste kwaliteiten om te huilen. Ketens als H&M, C&A en Primark produceren seizoensgebonden en hierdoor is de houdbaarheid grofweg zes weken.

Lavital Ecologisch en handgemaakte bed
‘A deeper luxury’: ecologisch en handgemaakte bedden van Lavital, www.lavital.nl

Het blijft natuurlijk zo dat de meeste consumenten akkoord gaan met goedkope en trendy kleding met een korte levensduur. Ergens is dit begrijpelijk, want voor weinig heb je leuke kleren. Is het alleen wel in de haak, dat na enkele keren dragen, de gaten erin vallen, de pillen eraan hangen en het hoogstwaarschijnlijk niet eerlijk is geproduceerd? En wil jij dit wel?

Kwaliteit onder maat
Want geloof jij echt dat iemand een eerlijk loon heeft met een £3 T-shirt? Ondanks dat Primax bepleit dat ze als bedrijf eerlijk produceren, heb ik mijn vraagtekens. H&M en C&A heb jij vast ook op het nieuws gezien…
De multinationals kunnen jou niet met zekerheid zeggen of een arbeider rond kan komen en/ of het gezin kan onderhouden, en zo zou het wel moeten zijn.

Eerlijke handgemaakte designer schoenen van Beyond Skin, www.beyondskin.co.uk
Niet alleen de fast fashion ketens leveren inferieure kwaliteit, ook luxemerken zoals Prada en Gucci leveren onder de maat. Dana Thomas zette dit uiteen in haar boek “Deluxe: How luxury lost its lustre”. Thomas startte onderzoek, nadat de naden van haar Prada broek sprongen en kwam erachter dat luxemerken in dezelfde fabrieken als de goedkopere merken produceerden.

Eerlijke winst
Overigens mag je van een jeans, die geproduceerd is voor 60 euro en een online verkoopprijs van 430 euro heeft, toch uitstekende kwaliteit verwachten? Guillaume Erner beschreef in zijn boek “Verslaafd aan mode?” dat de verkoopprijs van Prada zelfs een factor 10 bedraagt van de productiekosten. In mijn opinie is dit genoeg speling, om een arbeider in een lagelonenland een beter loon te bieden en juiste kwaliteit te leveren…

Outfit Stella Mccartney
Ready-to-wear collectie spring 2011 van Stella McCartney, www.stellamccartney.com

Het is tijd dat de luxe-industrie én de fast fashion ketens tot een andere verdeelsleutel komen. De CEO’s zullen er niet minder welvarend om zijn; het geeft zelfs een beter imago. Helaas bleek dat kwaliteiten niet persé beter zijn en ook niet eerlijk geproduceerd. Een goede reden om voor fair fashion labels als Stella Mc Cartney en/ of kleding van andere bijzondere, kleinere labels te kiezen.

Dit artikel is op 8 maart gepubliceerd op Duurzamelifestyle.com

donderdag 21 april 2011

Herdefiniëring (voeding) industrie

Er zijn veel bedrijven die een slaatje slaan uit en misbruik maken van de crises, maar ecologisch, eerlijke handel ofwel Fairtrade, Cradle2cradle en duurzaamheid zijn essentieel. Zonder omwegen zijn biologische groenten en vlees gezonder en smaken beter. Daarbij is eerlijke handel van belang voor een maatschappelijke balans. Maar zo eerlijk gaat het er niet aan toe in de industrie! De hedendaagse voeding gefabriceerd door de industrie bevat chemische toevoegingen, steeds minder natuurlijke producten, bacteriën (!) en een overdaad aan water. De bewijzen komen boven water... Kan jij de overstap naar fairtrade en biologisch al maken?


Foodwatch.nl heeft producten getest in samenwerking met Kassa. Erg veel voeding bevat toegevoegde vitamine, smaakversterker en/of suiker. Niemand weet wat de effecten zijn op lange termijn. En dan te bedenken dat voedingswaarden uit groenten verdwijnen door kunstbemesting en bestrijdingsmiddelen. Naast overmatig gebruik van antibiotica in de bio-industrie, wijst recent onderzoek ook uit dat groenten en fruit besproeit met slootwater ook besmet zijn met de ESBL bacterie.

Jan Kluytmans, arts/ professor in de microbiologie spreekt over de volgende cijfers in Zembla: "de ESBL bacterie zit niet alleen voor 90% in kippenvlees en voor 15% in rund- en varkensvlees, maar ook in het groenten en fruit. Zes à zeven procent van de bevolking is hiermee besmet geraakt. De bacterie is overdraagbaar. In de Europese ziekenhuizen is becijferd dat in 2007 ongeveer 8000 mensen overleden zijn ten gevolge van zo'n ESBL."

De overheid gaat pas tot maatregelen over als er iets aantoonbaar mis is, ondanks eerdere rapporten van de gezondheidsraad in 1977 en 1998. Belangenverstrengeling is belangrijker dan de volksgezondheid. Het consumentisme, maar ook de kapitalistische instelling van de mensheid heeft ervoor gezorgd dat de mens de eigen gezondheid en zijn omgeving vergeet.

Ruud Koornstra beredeneert in de Telegraaf: “Alle wetten van de oude economie lijken niet meer te gelden. Iedereen kijkt steeds vaker vertwijfeld naar de overheid en vraagt om hulp. Het is juist nu van groot belang dat een ieder zijn verantwoordelijkheid neemt en zich tegen de stroom in met leiderschap inzet voor duurzame innovatie met als doel een betere wereld.”

Dit bevestigt het belang van nieuwe constructies, want een bewuste omgang met mens en milieu bieden een betrouwbare leefomgeving voor nieuwe generaties. Het kapitalistische systeem van Marx kan op een bedachtzame manier worden ingezet. Met verantwoording vanuit bedrijven en vanuit de mens als individu.

Copyright © Yildiz Celie

Dit artikel is geschreven in april 2010.

zondag 20 februari 2011

AIFW's Vodafone Creative Corner

Geen fasterclasses, shows en/of presentaties, maar een opname van twee discussierondes. Vodafone en AIFW ontwikkelde de Vodafone Creative Corner. Op de sfeervolle set zochten alle discussieleden naar kansen en knelpunten in de mode. De opname ‘Power to You’ zal in de toekomst verspreid worden onder de onderwijsinstellingen. Tijdens de eerste discussieronde bespraken modekenners de stelling: 'Dutch Design' is internationaal op cultureel gebied een bekend begrip, hoe kan het dat de Nederlandse mode hier buiten valt? En in de tweede ronde vond er een hevige discussie plaats over de vraagstelling: Duurzaamheid, mode of hype? Uitgelicht, deel 2:


Duurzaamheid ‘top of the bill’ in mode!

Door: Yildiz Celie

De genodigden waren Lonneke Engel, Marieke Eyskoot, Anniek Mauser, Bert Keizer, Roosmarie Ruigrok, Judith ter Haar, Ger Brinks en Thomas Overtoom. Dany Jacobs, moderator van de discussie trapte af met de stelling is duurzaamheid onomkeerbaar of een hype.

Goed product
Marieke Eyskoot, werkzaam bij Schone Kleren Campagne begon te lachen. Positief, maar ernstig stak Eyskoot van wal: "Ik hoop het, gezien alles anders ophoud... Toch is duurzaamheid geen hype als je bedenkt dat International Labour Organisation (ILO) in 1919 is opgericht en Clean Unique al 21 jaar bestaat”. Retailspecialist Bert Keizer bij Gapgemini informeerde: “Ondanks dat de duurzame consument (15%) nog in de minderheid is, koopt ook de reguliere consument het liefst een goed product”. “De meeste mensen weten gewoon nog niet, dat de kans bestaat dat je van bespoten voedsel ziek wordt”, liet oprichtster van Organice your life Lonneke Engel weten.


Industrie en consument
“Ons brein is niet met duurzaamheid bezig”, meende oprichtster Clean & Unique Roosmarie Ruigrok. “In het buitenland is het bewustzijn veel groter”, liet Keizer weten. Stellig vulde creative director van de Mode Biënnale Judith ter Haar aan: “De mens is helemaal nog niet bewust genoeg. Iedereen wil het leukste jurkje. Ga toch zorgvuldiger met mode om”. “De consument is nog niet met duurzaamheid bezig, het bedrijf moet beginnen... ”, veronderstelde Roosmarie Ruigrok en onderzoeker Ger Brinks beaamde dit: “eigenlijk moet je de consument er niet mee lastig vallen”.

Duurzame kleding van Rianne de Witte

Storytelling en marketing balans
"Duurzaamheid wordt nu nog teveel als marketingtool ingezet", aldus Ger Brinks. "Als het sexy is, is het ineens interessant...", oordeelde retailspecialist Keizer lichtelijk en dit bewees het duurzame modelabel Noir. Ontwerper Peter Ingwersen wond hier geen doekjes om in een lezing tijdens Beyond Green: ‘sex sells’. “Eigenlijk zouden marketing en storytelling in balans moeten zijn”, meende hoofd duurzaamheid Anniek Mauser van Unilever. Ter Haar tipte concreet aan de industrie: “Producten die in de markt worden gezeten horen een esthetisch product zijn en geproduceerd te worden onder goede arbeidsomstandigheden en je moet ook durven zeggen, ik ga voor minder winst”.


Close the loop!
“De aarde is in opwarming. Alles is verbonden aan de thermodynamica. Grondstoffen raken op. Als we niet in staat zijn een goede analyse te maken, creëren we inderdaad alleen een hype!”, drukte Dany Jacobs op het hart. “Dus je moet jezelf de vraag stellen of je de loop kunt sluiten (cradle to cradle) als bedrijf, met name omdat 30% van producties wordt vernietigd”, legde Brinks wetenschappelijk uit. Een groter probleem, dat Judith ter Haar eerder al aanhaalde. Net zoals de kwaliteit van kleding, die sterk achteruit is gegaan door massaproducties. “En hoe gaan bedrijven als C&A en H&M hun businessmodellen omvormen?”, stelde Roosmarie Ruigrok kritisch. Mauser bekritiseerde de industrie wederom: “Komen deze ketens verder dan alleen arbeidsomstandigheden en sustainable materialen?”

Label 100% ORGANIC COTTON

Topline boodschap
Het blijkt dat het belangrijk is, dat duurzaamheid mainstream wordt en dat alle volume spelers gaan zien dat duurzaamheid voordeel biedt. “Waarom zou je niet gewoon wetgevingen creëren?”, stelde Dany voor een tweede keer. “Met deze overheid? Die het aan zijn laars lapt, hoe wil je dan een wetgeving vastleggen?”, haakte Roosmarie enigszins teleurgesteld in. Opmerkelijk zijn de rake oplossingen, die Mauser en Jacobs aanhalen aan het einde van de discussie: “Er zou gesubsidieerd, een topline boodschap aan een consumenten gegeven kunnen worden, maar wel vanuit een nieuwe wetgeving”. Judith ter Haar deed hier een schepje bovenop: “Ik denk dat we kunnen constateren dat de industrie proactief moet zijn, want als het aanbod er eenmaal is, dan zal de consument ook gerichter gaan winkelen”. Daarna gaf Engel mee: “Educatie over verantwoording en duurzaamheid is ook belangrijk!”.

The Green Fashion Competition. Winnaar Elsien Gringhuis.

Geen hype
Dat duurzaamheid geen hype is, waren alle leden het eens. Dit bewijzen ook de 170 verschillende keurmerken op het gebied van sustainability, aangehaald door Brinks. “Hoe dan ook, zal er sociologisch in de toekomst, een trendbreuk plaatsvinden”, concludeerde Brinks evenmin. “Dit neemt natuurlijk niet weg, dat mensen geen verantwoordelijkheid hoeven nemen voor de problemen die worden achtergelaten... Ik neem ook verantwoording voor mijn eigen gedrag”, bepleitte model Lonneke Engel doelmatig. Judith ter Haar is heel direct en zoals ze in het begin van de discussie al aangaf: “De mode heeft echt nog een slag te slaan”.

Dit artikel is gepubliceerd op het blog van Vodafone Creative Corner.

donderdag 18 november 2010

Duurzame vezels van de toekomst

Duurzaamheid binnen de textielindustrie is een belangrijk onderwerp voor het Nederlands Textielinstituut. In een jaarlijks terugkerend congres, stelde het instituut ditmaal op de Dag van de Duurzaamheid (11-11) de vraag: "Waar liggen de vezels van de toekomst?" Sprekers van onder andere TU Delft, Saxion en Desso toonden nieuwe ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid. De textiele materialen blijken zowel biologisch, technisch als functioneel.

Het Nederlands Textielinstituut is al enige tijd bezig met duurzaamheid. Henk Gooijer, initiatiefnemer en voorzitter van het congres geeft aan: “Duurzaamheid is van belang binnen de ontwikkeling van textiel en ook voor een duurzame toekomst.” Han Brezet, Research Director en DfS Professor aan TU Delft vindt het belangrijk dat bedrijven alle aspecten bekijken en uiteindelijk verduurzamen, zoals schoner produceren, slimmer distribueren, de levensduur van producten verlengen en producten recyclebaar/ herbruikbaar maken.

TU Delft werkt sinds 1990 aan op MVO gerichte productinnovatie. Op het moment werkt de universiteit met een team van tien stafleden, twee professoren en dertig PhD studenten, waaronder Natascha van der Velden. De Nederlandse PhD studente is bezig met een analyse rond de fair fashion markt. Natascha toonde twee nieuwe ontwikkelingen op het gebied van fashion design gecombineerd met wetenschap. ‘Bio Couture’ en ‘Spray on Clothing’. Het textiel van de Bio Couture groeit in een laboratorium. Het is een reactie tussen twee componenten, groene thee en een bacterie.

Ger Brinks, dagvoorzitter en lector Smart Functional Textiles schetste recente en de te verwachten ontwikkelingen op het gebied van technisch en functioneel textiel. Hieruit bleek dat de biotechnologie heel belangrijk is, zoals het aller oude biopolymer (levende organismen), enzymen en biomimics. Het Bio Couture project is een goed voorbeeld van de biotechnologie. Ook is er een nieuw ecologische materiaal ontwikkeld uit ricinuszaad/ boon, de Greenfil © nylon 11. Het wordt gebruikt voor kleding en reistassen. Ook sprak Brinks over ‘Spidersilk’, dit is een biopolymer dat even sterk is als staal.

Het bedrijf Desso, fabrikant van projecttapijt en Cradle to Cradle tapijttegels, vond een nieuwe technologie uit, om allergische reacties op fijnstof te verminderen. De Airmaster© vloertegel houdt stofdeeltjes vast, tot het wordt opgezogen met de stofzuiger. En met de ontwikkelde Cradle to Cradle vloertegel bespaart het bedrijf op lange termijn kosten, doordat afvalmaterialen terugkomen in het bedrijf en opnieuw gebruikt worden.

En verrassend genoeg toonde Ames Europe enkele voorbeelden van 3D breien, waaronder een BMW in een, in vorm gebreid jasje. Het textiel bedrijf WevoTex, leverancier aan wasserijen en linnenverhuurders toonde zijn ‘high strength towel’. Deze handdoek heeft een polyester ketting en een katoenen inslag, waardoor de droogtijd tot bijna 50 procent wordt verkort in een standaard droger. Tenslotte presenteerde NPSP zijn biocomposieten. Een materiaal dat veel gebruikt wordt in de design industrie en vergelijkbaar is met glasvezel. Nature Based Composites (NaBasCo) bestaat onder andere uit natuurvezels als vlas en hennep. De biocomposieten verlengen de levensduur van het product tot 25 jaar.

De dag werd afgesloten met een goede conclusie van de dagvoorzitter Ger Brinks: “Duurzaamheid behoort in de hele textiel en modeketen te voltrekken. Van begin tot het eind." Als bedrijf is het onmogelijk vanaf dag één geheel duurzaam te zijn, maar iedereen kan het stapsgewijs oppakken.

Dit bericht is gepubliceerd op fashionunited.nl op vrijdag 12 november 2010

vrijdag 17 september 2010

Fair Fashion initiatieven bundelen krachten

Verhalen vertellen is het nieuwe verbinden!

Storytelling* - het vertellen van verhalen - is de sleutel van de toekomst volgens Brandmission en Awearness Fair Fashion (AFF) tijdens de presentatie in de Hub in Amsterdam. Beide bedrijven streven één doel na: duurzame faire mode/ design voor iedereen. En niet alleen voor deze avond, maar van belang voor de toekomst en in belang van maatschappij en mens.

Lonneke Verbunt presenteerde haar nieuwe fair fashion winkelformule , Brandmission: “a store built on stories” en Jeannette Ooink en Wilma Mulder (AFF), communicatiespecialisten toonden een preview van hét aankomend fair fashion platform.

Aw(e)areness
Awearness verzamelt alle mogelijke fair fashion labels en nodige informatie, zoals keurmerken en certificeringen voor het nieuwe platform, met als doel de consument zo goed mogelijk te informeren. AFF toont aan hoezeer het van belang is dat bedrijven en de consument samen aw(e)areness worden.

“A store built on stories”
Lonneke Verbunt vertelt haar verhaal met de aankomende conceptstore. Het winkelconcept biedt mogelijkheden voor social investors, fair fashion merken en fair design. Samen met interieur ontwerper Sven van Buuren van Interior Issues verzorgt Brandmission voor elk label een zelfstandig en eerlijk podium.

Beiden bedrijven hebben hun lancering medio maart 2011 gepland. Meer informatie kun je vinden op Brandmission.nl en Awearness-fashion.nl

Dit artikel is op 15 september 2010 gepubliceerd op debeterewereld.nl

(ongepubliceerde content)
*Storytelling. Verhalen vertellen aan je omgeving. Hoe en waarom? De term storytelling kun je op drie manieren integreren: a) je vertelt jouw verhaal als bedrijf, b) je vertelt het verhaal achter jouw product en c) beide. Juist door transparantie te bieden als bedrijf, geef je het belang aan van duurzame materialen en eerlijke arbeidsomstandigheden.

maandag 16 augustus 2010

Aifw: doe mee met ‘the green fashion competition’

Tijdens de laatste AIFW werd met veel toeters en bellen The Green Fashion Competition gelanceerd. De competition staat open voor inschrijvingen van zelfstandig ontwerpers en teams; het prijzenpakket is zodanig dat winnaars echt kunnen starten als ondernemers in de mode. Green is serious business!

Verschillende sprekers en een groots opgezette presentatie van de collectie van Kentroy Yearwood benadrukten het belang van een duurzame modeindustrie. ”Verspilling en vervuiling in de mode zijn grotesk; ruim 30% verdwijnt op de vuilnishoop. Het is tijd voor een nieuwe generatie ontwerpers, die een schone aarde in acht nemen,” aldus Henk de Jong van Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), samen met AIFW organisator van de wedstrijd.

Modeondernemers van de toekomst
De jury is op zoek naar modeondernemers van de toekomst die focussen op de duurzaamheid. Ben je een goed duurzaam gericht ontwerper of wil je sustainable werken als ontwerper? Deze wedstrijd geeft je de mogelijkheid tot verdieping. Na een eerste selectie volgen 40 jonge ondernemers twee workshops op het gebied van business en creatie.

Bruikbaar prijzenpakket
AIFW en LNV willen de duurzame mode-industrie laten groeien en versterken.. Daarom is het prijzenpakket zo samengesteld dat de winnaars echt kunnen starten als modeondernemers. De 1e prijs is € 25.000 en de 2e prijs is € 15.000. Volgend modeseizoen, tijdens de 14de Amsterdam International Fashion Week, zullen geselecteerde ontwerpers hun collecties showen.

Aanmelden en inschrijven
Met een visie op duurzaamheid kan elk zelfstandig ontwerper of team zich tot 30 september inschrijven. De wedstrijd bestaat uit 3 rondes. Na inschrijven via de website blijven er 40 deelnemers over. In ronde twee presenteer je een businessplan en twee ontwerpen. Daaruit selecteert de jury 8 entrepreneurs op het gebied van fair fashion, die het in de finale tegen elkaar zullen opnemen in de strijd voor het prijzengeld.




Meer informatie over de competition vind je op de site van AIFW.

Dit artikel is eerder gepubliceerd op Stylink en De Betere Wereld.